Τι έδειξε η Ερευνα Οικονομικής Συγκυρίας του ΙΟΒΕ για τον περασμένο Δεκέμβριο
Το 59% των νοικοκυριών «μόλις τα βγάζει πέρα», το 85% δεν έχει τη δυνατότητα να αποταμιεύσει, το 58,1% δυσκολεύεται να προβλέψει την οικονομική του κατάσταση, το 40% προβλέπει μικρή ή και αισθητή άνοδο της ανεργίας.
Το 59% των νοικοκυριών «μόλις τα βγάζει πέρα», το 85% δεν έχει τη δυνατότητα να αποταμιεύσει, το 58,1% δυσκολεύεται να προβλέψει την οικονομική του κατάσταση, το 40% προβλέπει μικρή ή και αισθητή άνοδο της ανεργίας.
Οι μηνιαίες έρευνες οικονομικής συγκυρίας του ΙΟΒΕ δεν καταγράφουν μόνο αυξομειώσεις ποσοστών και οικονομικές τάσεις της τρέχουσας συγκυρίας· συνιστούν ένα δυνατό κοινωνικό αποτύπωμα που αποκαλύπτει μια νέα κοινωνική πραγματικότητα: την κοινωνία των δύο τρίτων. Οχι όμως με την καταγραφή που είχε ο όρος στη δεκαετία του 1990 και εντεύθεν, δηλαδή την αντίστιξη μεταξύ του 1/3 των φτωχών, αποκλεισμένων και εχόντων ανεπαρκές εισόδημα, από τη μία πλευρά, και των 2/3 όσων έχουν ξεφύγει από αυτή τη μοίρα, αλλά με αντίστροφα ποσοστά.
Ιδιαίτερα μιλώντας για την Ελλάδα των χρόνων μετά την κρίση και τα μνημόνια, σε όλες τις στατιστικές που έχουν κοινωνικο-οικονομική διάσταση, εμφανίζεται σταθερά και συστηματικά ένα περίπου 60% των νοικοκυριών που «πάσχει» εισοδηματικά και κοινωνικά και αυτό τεκμαίρεται επαρκώς με δείκτες και ποσοστά. Οι έρευνες οικονομικής συγκυρίας του ΙΟΒΕ το καταγράφουν αυτό με τον πιο πλήρη και συγκεντρωτικό τρόπο. Το γεγονός ότι οι έρευνες αυτές αποτελούν μέρος του κοινού εναρμονισμένου προγράμματος που χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ενωση (ECFIN), αλλά και το... βιογραφικό του ΙΟΒΕ, απαλλάσσουν τα ευρήματα από πιθανές υπόνοιες ότι είναι πολιτικά υποβολιμαία.
! Προφανώς δεν έχουν όλα τα νοικοκυριά το ίδιο εισοδηματικό επίπεδο, αλλά αυτό αντιστοιχεί σε δεκατημόρια. Είναι έτσι εντυπωσιακό ότι στα πρώτα έξι δεκατημόρια βασιλεύουν το «μόλις τα βγάζουμε πέρα», η ανασφάλεια και ο «μαυρισμένος» ορίζοντας. Ακόμη πιο εντυπωσιακό είναι ότι το ποσοστό των νοικοκυριών που είναι ξεκάθαρα ευχαριστημένα από την οικονομική τους κατάσταση καλύπτει ουσιαστικά τα 2 ανώτερα δεκατημόρια της εισοδηματικής πυραμίδας. Η εισοδηματική καθήλωση από τη μια και η συστηματική διάβρωση της αγοραστικής δύναμης του εισοδήματος από την ακρίβεια εγκαθιστούν την κοινωνία των δύο τρίτων, αλλά πλέον με βάση της πυραμίδας τα 2/3.
Ποσοστά... ομιλούντα
Οι έρευνες βασίζονται στα πρωτογενή - αναλυτικά στοιχεία για πάνω από 1.000 επιχειρήσεις και αντιπροσωπευτικό δείγμα 1.500 καταναλωτών. Οι πιθανές ενστάσεις για τον τρόπο συγκρότησης του αντιπροσωπευτικού δείγματος των 1.500 νοικοκυριών δεν μπορούν να υποβαθμίσουν τη σημασία των ευρημάτων. Ο κοινός τους παρονομαστής συντίθεται από τρεις μόνιμες τάσεις: πρώτο, τα ποσοστά των νοικοκυριών που με διάφορους τρόπους δηλώνουν οικονομική καχεξία και «ζόρι» είναι σταθερά πολύ υψηλά, προσεγγίζοντα ή κυμαινόμενα περί το 60%.
Δεύτερο, η απόσταση από την Ευρωπαϊκή Ενωση είναι, επίσης σταθερά, χαώδης.
Τρίτο, ο ορίζοντας των προβλέψεων για την κατάσταση των νοικοκυριών παραμένει σταθερά σκοτεινός για την πλειονότητά τους.
Συγκεκριμένα, με βάση την τρέχουσα έρευνα, του Δεκεμβρίου 2025:
● Το ποσοστό των νοικοκυριών που δηλώνει ότι «μόλις τα βγάζει πέρα» έχει παγιωθεί σε επίπεδα περί το 60%. Τον Δεκέμβριο ήταν 59%, ενώ έχει φτάσει μέχρι το 65%.
● Το ποσοστό των νοικοκυριών που τον Δεκέμβριο έκρινε ότι η οικονομική κατάστασή του τους επόμενους 12 μήνες μπορεί να προβλεφθεί δύσκολα ή σχετικά δύσκολα ανήλθε τον Δεκέμβριο σε 58,1%, αποκαλύπτοντας το υψηλό επίπεδο ανασφάλειας και αποτελώντας σαφή δείκτη ότι η ανασφάλεια για την «επόμενη μέρα» κατατρύχει υψηλό ποσοστό των νοικοκυριών.
● Μόλις φεύγουμε από τις πλέον θεμελιώδεις ανάγκες και πάμε, για παράδειγμα, στην πρόθεση για αποταμίευση τους προσεχείς 12 μήνες, ένα μεγαλοπρεπές 85% δεν τη θεωρεί πιθανή. Οταν το εισόδημα δεν μπορεί να καλύψει επαρκώς τις θεμελιώδεις ανάγκες, δεν περισσεύουν λεφτά για να «μπουν στην άκρη». Αντίθετα, το ποσοστό αυτών που δήλωσαν ότι έχουν χρεωθεί αυξήθηκε από 10% σε 12%.
● Το 65% των νοικοκυριών εκτίμησε ότι η οικονομική του κατάσταση τους προηγούμενους 12 μήνες γνώρισε ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση. Οσον αφορά τις προβλέψεις για το ίδιο ζήτημα το επόμενο 12μηνο, το 57% των νοικοκυριών αναμένουν επίσης ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση της οικονομικής τους κατάστασης. Τέλος, το 66% προβλέπει ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης της χώρας το επόμενο 12μηνο.
Ο ορίζοντας «μαυρίζει»
Αυτό που «χτυπάει καμπανάκια» στα ευρήματα του Δεκεμβρίου είναι μια απαισιόδοξη αίσθηση για τις οικονομικές εξελίξεις σε δύο σημαντικά «μέτωπα»: τις τιμές και την ανεργία.
Οσον αφορά τις προβλέψεις για την ανεργία, καταγράφεται μικρή κλιμάκωση: το ποσοστό των νοικοκυριών που προέβλεψε μικρή ή και αισθητή άνοδο της ανεργίας αυξήθηκε σε 40%, από 37% στην έρευνα του προηγούμενου μήνα. Μόνο το 14% προέβλεψε ελαφρά μείωση.
Οσον αφορά τις προβλέψεις για την εξέλιξη των τιμών τους επόμενους 12 μήνες, το 56% προέβλεψε άνοδο με τον ίδιο ή και ταχύτερο ρυθμό (έναντι 59% τον προηγούμενο μήνα). Ταυτόχρονα όμως, μειώθηκε το ποσοστό αυτών που προβλέπει σταθερότητα, από 17% σε 13%.
Πάνος Κοσμάς
Πηγή: efsyn.gr
Ιδιαίτερα μιλώντας για την Ελλάδα των χρόνων μετά την κρίση και τα μνημόνια, σε όλες τις στατιστικές που έχουν κοινωνικο-οικονομική διάσταση, εμφανίζεται σταθερά και συστηματικά ένα περίπου 60% των νοικοκυριών που «πάσχει» εισοδηματικά και κοινωνικά και αυτό τεκμαίρεται επαρκώς με δείκτες και ποσοστά. Οι έρευνες οικονομικής συγκυρίας του ΙΟΒΕ το καταγράφουν αυτό με τον πιο πλήρη και συγκεντρωτικό τρόπο. Το γεγονός ότι οι έρευνες αυτές αποτελούν μέρος του κοινού εναρμονισμένου προγράμματος που χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ενωση (ECFIN), αλλά και το... βιογραφικό του ΙΟΒΕ, απαλλάσσουν τα ευρήματα από πιθανές υπόνοιες ότι είναι πολιτικά υποβολιμαία.
Ποσοστά... ομιλούντα
Οι έρευνες βασίζονται στα πρωτογενή - αναλυτικά στοιχεία για πάνω από 1.000 επιχειρήσεις και αντιπροσωπευτικό δείγμα 1.500 καταναλωτών. Οι πιθανές ενστάσεις για τον τρόπο συγκρότησης του αντιπροσωπευτικού δείγματος των 1.500 νοικοκυριών δεν μπορούν να υποβαθμίσουν τη σημασία των ευρημάτων. Ο κοινός τους παρονομαστής συντίθεται από τρεις μόνιμες τάσεις: πρώτο, τα ποσοστά των νοικοκυριών που με διάφορους τρόπους δηλώνουν οικονομική καχεξία και «ζόρι» είναι σταθερά πολύ υψηλά, προσεγγίζοντα ή κυμαινόμενα περί το 60%.
Δεύτερο, η απόσταση από την Ευρωπαϊκή Ενωση είναι, επίσης σταθερά, χαώδης.
Τρίτο, ο ορίζοντας των προβλέψεων για την κατάσταση των νοικοκυριών παραμένει σταθερά σκοτεινός για την πλειονότητά τους.
Συγκεκριμένα, με βάση την τρέχουσα έρευνα, του Δεκεμβρίου 2025:
● Το ποσοστό των νοικοκυριών που δηλώνει ότι «μόλις τα βγάζει πέρα» έχει παγιωθεί σε επίπεδα περί το 60%. Τον Δεκέμβριο ήταν 59%, ενώ έχει φτάσει μέχρι το 65%.
● Το ποσοστό των νοικοκυριών που τον Δεκέμβριο έκρινε ότι η οικονομική κατάστασή του τους επόμενους 12 μήνες μπορεί να προβλεφθεί δύσκολα ή σχετικά δύσκολα ανήλθε τον Δεκέμβριο σε 58,1%, αποκαλύπτοντας το υψηλό επίπεδο ανασφάλειας και αποτελώντας σαφή δείκτη ότι η ανασφάλεια για την «επόμενη μέρα» κατατρύχει υψηλό ποσοστό των νοικοκυριών.
● Μόλις φεύγουμε από τις πλέον θεμελιώδεις ανάγκες και πάμε, για παράδειγμα, στην πρόθεση για αποταμίευση τους προσεχείς 12 μήνες, ένα μεγαλοπρεπές 85% δεν τη θεωρεί πιθανή. Οταν το εισόδημα δεν μπορεί να καλύψει επαρκώς τις θεμελιώδεις ανάγκες, δεν περισσεύουν λεφτά για να «μπουν στην άκρη». Αντίθετα, το ποσοστό αυτών που δήλωσαν ότι έχουν χρεωθεί αυξήθηκε από 10% σε 12%.
● Το 65% των νοικοκυριών εκτίμησε ότι η οικονομική του κατάσταση τους προηγούμενους 12 μήνες γνώρισε ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση. Οσον αφορά τις προβλέψεις για το ίδιο ζήτημα το επόμενο 12μηνο, το 57% των νοικοκυριών αναμένουν επίσης ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση της οικονομικής τους κατάστασης. Τέλος, το 66% προβλέπει ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης της χώρας το επόμενο 12μηνο.
Ο ορίζοντας «μαυρίζει»
Αυτό που «χτυπάει καμπανάκια» στα ευρήματα του Δεκεμβρίου είναι μια απαισιόδοξη αίσθηση για τις οικονομικές εξελίξεις σε δύο σημαντικά «μέτωπα»: τις τιμές και την ανεργία.
Οσον αφορά τις προβλέψεις για την ανεργία, καταγράφεται μικρή κλιμάκωση: το ποσοστό των νοικοκυριών που προέβλεψε μικρή ή και αισθητή άνοδο της ανεργίας αυξήθηκε σε 40%, από 37% στην έρευνα του προηγούμενου μήνα. Μόνο το 14% προέβλεψε ελαφρά μείωση.
Οσον αφορά τις προβλέψεις για την εξέλιξη των τιμών τους επόμενους 12 μήνες, το 56% προέβλεψε άνοδο με τον ίδιο ή και ταχύτερο ρυθμό (έναντι 59% τον προηγούμενο μήνα). Ταυτόχρονα όμως, μειώθηκε το ποσοστό αυτών που προβλέπει σταθερότητα, από 17% σε 13%.
Πάνος Κοσμάς
Πηγή: efsyn.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου