Τρίτη 6 Ιανουαρίου 2026

Όταν ο Δήμος Πέλλας καταργεί το ίδιο του το πλεονέκτημα

Το ζήτημα δεν είναι επικοινωνιακό ούτε προσωπικό. Είναι βαθιά θεσμικό και πολιτικό. Η κατάργηση των Αντιδημαρχιών Πολιτισμού και Τουρισμού στον Δήμο Πέλλας συνιστά επιλογή χαμηλών προσδοκιών σε έναν τόπο με ιστορικό βάρος που επιβάλλει σοβαρό σχεδιασμό και καθαρές πολιτικές ευθύνες. Η απόφαση της δημοτικής αρχής γεννά περισσότερα ερωτήματα απ’ όσα απαντά και ήδη αξιολογείται από την κοινωνία ως πολιτικά εσφαλμένη.
Ο Δήμος Πέλλας δεν αποτελεί μια τυπική περίπτωση ελληνικής περιφέρειας. Στα όριά του βρίσκεται ο αρχαιολογικός χώρος της Πέλλας, γενέτειρα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, καθώς και τα Γιαννιτσά, η μοναδική πόλη της χώρας που ιδρύθηκε ως οργανωμένο οθωμανικό αστικό κέντρο από τον Gazi Evrenos Bey. Οι δύο ενότητες συγκροτούν ένα ενιαίο ιστορικό πεδίο με μνημεία που αποτυπώνουν κρίσιμες περιόδους της ελληνικής και ευρύτερης βαλκανικής ιστορίας.
Η πολιτεία, από την πλευρά της και δια μέσου του Υπουργείου Πολιτισμού, προχωρά σε παρεμβάσεις και έργα ανάδειξης τόσο στον αρχαιολογικό χώρο της Πέλλας όσο και στα οθωμανικά μνημεία των Γιαννιτσών. Την ίδια περίοδο, ο Δήμος Πέλλας επιλέγει να αποδυναμώσει θεσμικά τη δική του παρουσία στους τομείς του πολιτισμού και του τουρισμού. Από τον Ιανουάριο του 2026 καταργήθηκαν οι αντίστοιχες Αντιδημαρχίες και αντικαθίστανται από θέσεις εντεταλμένων συμβούλων.
Η επιλογή αυτή δεν αποτελεί τεχνική ή οργανωτική λεπτομέρεια. Αποτελεί σαφή πολιτική απόφαση με συγκεκριμένο θεσμικό αποτύπωμα. Οι Αντιδημαρχίες διαθέτουν πολιτική ευθύνη, θεσμικό κύρος και δυνατότητα στρατηγικού σχεδιασμού. Οι εντεταλμένοι σύμβουλοι, ανεξαρτήτως προθέσεων, δεν διαθέτουν το ίδιο θεσμικό βάρος ούτε την απαιτούμενη πολιτική ισχύ για να υποστηρίξουν σύνθετους και κρίσιμους τομείς.
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι οι πρώην Αντιδήμαρχοι Πολιτισμού και Τουρισμού, Φρόσω Μερεμετσάκη και Νικόλαος Φλίκας, αποδέχθηκαν την υποβάθμιση του ρόλου τους και επιχειρούν σήμερα να στηρίξουν δημόσια την απόφαση, παρά το ότι αφορά την αποδυνάμωση των ίδιων των θεσμών που εκπροσώπησαν. Οι πολίτες όμως που τους εμπιστεύθηκαν έχουν διαφορετική άποψη, γεγονός που είναι βέβαιο ότι θα αποτυπωθεί πολιτικά.

Η ουσία του ζητήματος δεν βρίσκεται στις δημόσιες αναρτήσεις ή στις προσπάθειες καθησυχασμού. Βρίσκεται στην πραγματικότητα ότι καταργήθηκαν δύο βασικοί θεσμοί πολιτικής ευθύνης σε τομείς που συνδέονται άμεσα με την ταυτότητα, την εξωστρέφεια και την αναπτυξιακή προοπτική του Δήμου Πέλλας.
Η θεσμική αυτή επιλογή οδηγεί σε απώλεια στρατηγικού σχεδιασμού, αποδυναμώνει τη δυνατότητα διεκδίκησης εθνικών και ευρωπαϊκών πόρων, δυσχεραίνει τη συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού και καθιστά αδύνατη τη συγκρότηση ενιαίας πολιτιστικής και τουριστικής ταυτότητας.
Το ζήτημα δεν αφορά την προσωπική αξιολόγηση του δημάρχου Στάθη Φουντουκίδη, και το αν είναι «καλό» ή «κακό» παιδί αλλά το μήνυμα που εκπέμπει ο Δήμος Πέλλας προς τα έξω και τις πραγματικές απώλειες που συνεπάγεται η κατάργηση των συγκεκριμένων θεσμών. Ιδιαίτερα όταν η δημιουργία των Αντιδημαρχιών αυτών αποτέλεσε κεντρικό στοιχείο της προεκλογικής διακήρυξης της ίδιας παράταξης.
Οι αιτιάσεις λοιπόν περί περιορισμένου αριθμού αντιδημαρχιών δεν πείθουν, καθώς η ιεράρχηση των τομέων αποτελεί πολιτική επιλογή. Ούτε ευσταθεί ο ισχυρισμός περί θεσμικής ισοδυναμίας αντιδημάρχου και εντεταλμένου συμβούλου, καθώς πρόκειται για διακριτούς ρόλους με διαφορετικές αρμοδιότητες και ευθύνες.
Οι πολίτες του Δήμου Πέλλας δικαιούνται σαφείς απαντήσεις. Και αυτές αφορούν τη θεσμική και πολιτική λογική της απόφασης, την ύπαρξη ή μη στρατηγικού σχεδίου πολιτιστικής και τουριστικής ανάπτυξης, τον φορέα πολιτικής ευθύνης, τη δυνατότητα διεκδίκησης χρηματοδοτήσεων, τη συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού και τον ΕΟΤ, καθώς και την εκπροσώπηση του δήμου σε εθνικά και διεθνή δίκτυα.
Γι αυτό η κατάργηση των Αντιδημαρχιών Πολιτισμού και Τουρισμού δεν είναι μια ουδέτερη διοικητική πράξη. Είναι μια πολιτική επιλογή με συγκεκριμένες συνέπειες. Και για αυτές τις συνέπειες η δημοτική αρχή οφείλει να αναλάβει πλήρως την ευθύνη της.
Όταν ο πολιτισμός και ο τουρισμός καταργούνται θεσμικά, παύει να υφίσταται και η αναπτυξιακή φιλοδοξία του τόπου ως συγκροτημένη πολιτική στόχευση. Αυτό δεν μπορεί να καλυφθεί από οργανωτικά σχήματα, τεχνικές αιτιολογήσεις ή από την αποδοχή του υποβιβασμού από όσους κατείχαν μέχρι πρότινος τις σχετικές θέσεις.
Οι δημόσιες ανακοινώσεις περί περιορισμένου αριθμού αντιδημαρχιών δεν πείθουν, καθώς η δημοτική αρχή διαθέτει τη δυνατότητα πολιτικών επιλογών και ιεραρχήσεων. Ομοίως, δεν τεκμηριώνεται ο ισχυρισμός περί θεσμικής ισοδυναμίας αντιδημάρχου και εντεταλμένου συμβούλου, δεδομένου ότι πρόκειται για διακριτούς ρόλους με διαφορετικές αρμοδιότητες, ευθύνες και πολιτικό βάρος.
Οι πολίτες του Δήμου Πέλλας τώρα βρίσκονται πλέον αντιμέτωποι με μια απόφαση που κρίνεται ως ακατανόητη, λαμβάνοντας υπόψη τη σημασία του πολιτισμού και του τουρισμού για την ιστορική ταυτότητα και την αναπτυξιακή προοπτική της περιοχής.
Ήδη, δημόσιες τοποθετήσεις και παρεμβάσεις κάνουν λόγο για σοβαρό πολιτικό σφάλμα, ζητώντας την επανασύσταση Αντιδημαρχίας Πολιτισμού και Τουρισμού, με τους δύο εντεταλμένους συμβούλους να υπάγονται σε αυτήν και να λειτουργούν επικουρικά, στο πλαίσιο ενός ξεκάθαρου και ισχυρού θεσμικού σχήματος με σαφή πολιτική ευθύνη.
Η πρόταση του Στάθη Καστερίδη, εκπροσώπου της αξιωματικής αντιπολίτευσης, αποτυπώνει τόσο τη δυσαρέσκεια όσο και την απαίτηση για σοβαρό σχεδιασμό και ουσιαστική ανάληψη πολιτικής ευθύνης. Παράλληλα, γεννάται εύλογα το ερώτημα για την απουσία δημόσιας τοποθέτησης από τον Γρηγόρη Στάμκο, εταίρο της αντιπολίτευσης, σε ένα ζήτημα με σαφείς θεσμικές και αναπτυξιακές διαστάσεις.
Στην ανάγκη ενίσχυσης της τοπικής προβολής των μνημείων είχε αναφερθεί ήδη από τις 21-12-2025, με σχετική ανακοίνωσή του, και ο βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας Γιώργος Καρασμάνης, υπογραμμίζοντας τη σημασία της συνολικής πολιτιστικής και τουριστικής ανάπτυξης και τον ρόλο των τοπικών φορέων στην ανάδειξη της περιοχής.
Η θέση αυτή εναρμονίζεται πλήρως με τις τοποθετήσεις της Υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη, όπως διατυπώθηκαν κατά την επίσκεψή της στο Ανάκτορο της Πέλλας, όπου έγινε σαφής αναφορά στην ανάγκη συνέργειας κράτους και τοπικής αυτοδιοίκησης.
Όταν όμως οι απόψεις της κοινής λογικής έρχονται στη δημοσιότητα, προκαλούν αντιδράσεις από όσους θίγονται πολιτικά, οι οποίοι σπεύδουν να δικαιολογήσουν τη θέση τους ακόμη και με τρόπους που δεν συνάδουν με θεσμική συμπεριφορά. Σε αυτούς απαντώ δημόσια ότι η δημοσιογραφία που υπηρετώ εδώ και 38 χρόνια, ερευνητική και επί του πεδίου, είναι απολύτως καθαρή και ανεξάρτητη. Δεν προσαρμόζεται σε σκοπιμότητες ούτε θυσιάζεται για καμία άλλη επιδίωξη. Αναχρονιστικές και παρωχημένες αντιλήψεις απλώς εκθέτουν όσους τις υιοθετούν.

Κλείνοντας, επανέρχομαι θεσμικά στα ερωτήματα προς τον Δήμαρχο Πέλλας, μεταφέροντας τις απορίες των πολιτών, οι οποίες παραμένουν αναπάντητες και απαιτούν δημόσιες και ουσιαστικές απαντήσεις:
Με ποια θεσμική και πολιτική λογική καταργήθηκαν οι Αντιδημαρχίες Πολιτισμού και Τουρισμού σε έναν δήμο με τόσο βαρύ ιστορικό και πολιτιστικό φορτίο;
Υπάρχει εγκεκριμένο, γραπτό στρατηγικό σχέδιο πολιτιστικής και τουριστικής ανάπτυξης για τον Δήμο Πέλλας;
Ποιος φορέας έχει σήμερα την πολιτική ευθύνη του σχεδιασμού και της υλοποίησης αυτού του σχεδίου;
Πώς θα διαμορφωθεί ενιαία πολιτιστική ταυτότητα όταν οι αρμοδιότητες είναι κατακερματισμένες;
Ποιος διεκδικεί ευρωπαϊκά και εθνικά προγράμματα πολιτισμού και τουρισμού χωρίς αρμόδια αντιδημαρχία;
Υπάρχει κίνδυνος απώλειας χρηματοδοτήσεων λόγω θεσμικής υποβάθμισης;
Ποια υπηρεσία έχει την ευθύνη των επαφών με το Υπουργείο Πολιτισμού και τον ΕΟΤ;
Πώς διασφαλίζεται η θεσμική συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού χωρίς πολιτικό εκπρόσωπο αντίστοιχου επιπέδου;
Ποιος εκπροσωπεί τον Δήμο Πέλλας σε εθνικά και διεθνή δίκτυα πολιτισμού και τουρισμού;
Με ποια κριτήρια θα αξιολογηθεί αν η επιλογή αυτή ήταν ορθή ή λανθασμένη;

του Γιώργου Ροδάκογλου - Δημοσιογράφου
Πηγή: thes.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια: